Van 1 tot en met 5 juli jl. vond de 29e en waarschijnlijk laatste editie van het Zeeheldenfestival plaats. Het oudste, grootste buurtfeest van Den Haag zal het 30-jarig jubileum namelijk niet halen als de gemeente vasthoudt aan nieuwe beveiligingseisen. Die houden in dat de organisatoren van evenementen zelf beveiliging moeten inhuren terwijl de inzet van politie wordt afgebouwd. Daarmee wordt het open en vreedzame karakter van dit buurtfeest -gericht op samenlevingsopbouw- dermate fundamenteel aangetast dat wij vrijwilligers het Zeeheldenfestival niet langer willen organiseren.
In dit stadium willen wij u graag informeren over onze zienswijze en voorzien van relevante achtergrondinformatie. Gelijktijdig dienen wij bij de griffie het verzoek in tot agendering door de gemeenteraad, in de vorm van een burgerinitiatief.
Alvorens in te gaan op onze principiële bezwaren tegen inhuur van beveiliging een schets van het Zeeheldenfestival voor de enkeling die het nog niet kent: het betreft een lokaal beroemd buurtfeest in het in alle opzichten zeer gemengde Zeeheldenkwartier. Deze wijk is (als VINEX-wijk avant la lettre) eind 19e eeuw gebouwd en ontwikkelde zich tot een dynamische binnenstadswijk met 11.000 inwoners. Het is geen krachtwijk, maar het broze evenwicht is snel verstoord.
Het Zeeheldenfestival ontstond 29 jaar geleden als feestje bij het 10-jarig bestaan van de bewonersorganisatie en groeide uit tot een jaarlijks terugkerend meerdaags, zeer breed geprogrammeerd, multicultureel en gratis toegankelijk spektakel. Het bijgevoegde programmaboekje biedt een aardige indruk, evenals de site www.zeeheldenfestival.nl. Het aantal bezoeken schatten we op bijna 20.000, met de aantekening dat veel wijkbewoners het festival meerdere dagen achter elkaar bezoeken. Het Zeeheldenfestival wordt niet alleen voor, maar ook door de wijk georganiseerd en dat is voor een festijn van deze omvang tamelijk uniek. In 2009 waren ruim 120 vrijwilligers bij de organisatie en uitvoering betrokken. In goede samenwerking met o.a. de politie zorgt de organisatie voor een ontspannen, veilige sfeer. Om dat zo te houden wordt het festival bewust gehouden op het kleine, overzichtelijke Prins Hendrikplein. Iedereen die zich aan de pleinregels houdt is daar welkom. Jong en oud, uit alle windstreken. Ook dit jaar is het festival zonder noemenswaardige incidenten verlopen.
Dit alles maakt het Zeeheldenfestival tot wat het is; het kleinste grote festival van Den Haag. Klein qua locatie, maar groot gemeten in tijdsduur. Met een buitengewoon bescheiden begroting; de vrijwilligers steken er het meeste tijd = geld in.
Helaas kent de gemeente geen aparte vergunning voor buurtfeesten. Dat betekent dat het Zeeheldenfestival als evenement wordt aangemerkt en dus conform het nieuwe beleid ook moet overgaan tot inhuur van externe bewaking, terwijl de inzet van politie langzaam maar zeker wordt afgebouwd.
De organisatie acht de aanwezigheid van de wijkpolitie echter van wezenlijk belang voor de veiligheid. De wijkagenten kennen veel bezoekers en grijpen zo nodig gericht preventief in. Ingehuurde bewakers missen die voorkennis. Elders is duidelijk zichtbaar dat na korte tijd ook wordt geëist dat het festivalterrein met hekken wordt afgezet, gepaard gaande met verplichte visitatie. Het al die jaren zo zorgvuldig opgebouwde open en vredige karakter van het Zeeheldenfestival gaat hiermee verloren. Voor dierbare publieksgroepen als senioren en jonge gezinnen is de aanwezigheid van bewaking al voldoende om weg te blijven omdat het de suggestie wekt van onveiligheid. Met de plaatsing van hekken verandert het kleine Prins Hendrikplein bovendien in een soort kooi die door nog veel meer wijkbewoners zal worden vermeden.
Daar komt ander publiek op af, als we het zover laten komen. Maar dat doen we niet. Een neerwaartse spiraal dreigt en vrijwilligers geven duidelijk aan niet te zullen meewerken aan die ontwikkeling.
Daarmee is het oudste en grootste wijkfestival van Den Haag onbedoeld maar toch vakkundig om zeep geholpen door het gemeentebestuur. Diep triest, want dit is geen puur pretfeest; de organisatie voor en door de wijk draagt substantieel bij aan de sociale cohesie en samenlevingsopbouw. Wij besparen de gemeente en politie waarschijnlijk een heleboel werk, op korte en langere termijn. Wij investeren in preventie maar daar hebben we de politie bij nodig. Wij vragen om menselijk maatwerk. Het Zeeheldenfestival is geen ingevlogen dance-event of strandrace, de locatie is geen Zuiderpark of Malieveld; het Zeeheldenfestival is een buurtfeest op een bescheiden plein.
In een laatste poging om dit unieke feest te redden besloten we onze bezoekers tijdens het festival om steun te vragen. Alle eerdere pogingen om tot constructief overleg met de gemeente te komen over de nieuwe veiligheidseisen hadden immers niets opgeleverd. "Dit is nu eenmaal vastgesteld beleid", "Het zal allemaal best meevallen"; we kennen de dooddoeners. En ja, ook de tip dat we gewoon meer subsidie moeten vragen aan dezelfde gemeente als we die bewaking niet kunnen betalen - die tipgever heeft er duidelijk niets van begrepen.
Onze bezoekers gelukkig wel. In enkele dagen hebben we ruim 2.500 handtekeningen verzameld onder het motto 'Red het Zeeheldenfestival!'. Dit gebeurde in de vorm van een bewonersinitiatief, waarmee i.c. een buurt aan de gemeenteraad kan verzoeken om een onderwerp te agenderen. De handtekeningen zijn recent met het formulier Burgerinitiatief aan de griffie verzonden. In feite is dit een verzoek tot openbare behandeling in de daarvoor in aanmerking komende raadscommissies en vervolgens in de raad zelf. U zult begrijpen dat wij vinden dat dit onderwerp niet uitsluitend in de commissie VBF thuishoort.
Tot zover. Wij zijn ons bewust van bestuurlijke dilemma's, maar ook van bestuurlijke verantwoordelijkheden. Waar een wil is, is een uitweg. Visie biedt geen ruimte voor oogkleppen. Wij hopen dat u met ons kiest voor menselijk maatwerk.
Hoogachtend,
Bewonersorganisatie De Groene Eland.
